User Menu Search
Close
Józef Franczak „Laluś” – ostatni żołnierz wyklęty
Motor Lublin
/ Kategorie: Motor Lublin

Józef Franczak „Laluś” – ostatni żołnierz wyklęty

Józef Franczak urodził się 17 marca 1918 r. w Kozicach Górnych, koło Piask. Rodzice posiadali kilkuhektarowe gospodarstwo rolne. Ukończył szkołę powszechną w Piaskach i zgłosił się na ochotnika do wojska. Trafił do szkoły żandarmerii w Grudziądzu a po jej zakończeniu trafił do plutonu żandarmerii w Równem. W działaniach wojennych we wrześniu 1939 r. wziął udział w walkach z wchodząca na tereny wschodnie Polski armią sowiecką. Dostał się do niewoli sowieckiej, z której udało mu się zbiec. Wrócił w rodzinne strony, gdzie włączył się w działalność konspiracyjną w szeregach Armii Krajowej (AK). Wziął udział w walkach z Niemcami w ramach akcji „Burza” w lipcu 1944 r. Po wkroczeniu wojsk sowieckich na Lubelszczyznę został wcielony w szeregi podległej komunistom 2. Armii Wojska Polskiego. Był świadkiem mordowania żołnierzy podziemia niepodległościowego na Uroczysku Barana w Kąkolewnicy koło Radzynia Podlaskiego. Zbrodnie te spowodowały podjęcie przez Franczaka decyzji o dezercji z wojska na wiosnę 1945 r.

Ukrywał się w Sopocie, a w 1946 r. wrócił w okolice Piask i z powrotem zaczął tutaj działać w konspiracji tym razem antykomunistycznej. W czerwcu 1946 r. został schwytany przez funkcjonariuszy bezpieki, ale udało mu się szczęśliwie zbiec. Zorganizował kilkuosobowy oddział, który w czerwcu 1947 r. został podporządkowany kapitanowi Zdzisławowi Brońskiemu ps. „Uskok”. Prowadził akcje zbrojne skierowane przeciwko przedstawicielom władzy komunistycznej. Po śmierci „Uskoka” w maju 1949 r. „Laluś” zaczął się ukrywać samodzielnie, utrzymując ograniczony kontakt ze Stanisławem Kuchciewiczem „Wiktorem”, podejmując sporadyczne akcje likwidacyjne konfidentów bezpieki, w tym Franciszka Kasperka „Hardego”, który doprowadził do ujęcia Zygmunta Libery „Babinicza” i w konsekwencji do śmierci „Uskoka”.

Ostatnie wspólne wystąpienie Franczaka i Kuchciewicza miało miejsce w Piaskach 10 lutego 1953 r., gdy przeprowadzili nieudaną akcję na Gminną Kasę Spółdzielczą w Piaskach. W czasie wymiany ognia z milicjantami śmiertelnie ranny został „Wiktor”. Od tej pory aż do śmierci w 1963 r. „Laluś” ukrywał się samodzielnie. Nie byłoby to możliwe, gdyby nie pomoc wielu osób. Funkcjonariusze SB ich liczbę oceniali na 200 mieszkańców okolic Piask. Dopiero w 1963 r. bezpiece udało się zwerbować agenta, który naprowadził ich do Franczaka. Był nim Stanisław Mazur, stryjeczny brat narzeczonej „Lalusia” Danuty Mazur. W wyniku obławy z udziałem kilkudziesięciu funkcjonariuszy 21 października 1963 r. „Laluś” został zabity.

Po jego śmierci komuniści mszcząc się, pozbawili ciało głowy. Rodzina nie uzyskała też informacji o miejscu pochowania Franczaka. Jego siostrom grób na cmentarzu w Lublinie wskazał miejscowy grabarz. W latach 80-tych udało im się uzyskać zgodę na przeniesienie go do rodzinnego grobowca w Piaskach. Z kolei czaszkę Franczaka po wielu latach w 2014 r. odnaleźli pracownicy Instytutu Pamięci Narodowej w zbiorach Uniwersytetu Medycznego w Lublinie.

autor: Marcin Krzysztofik

Drukuj
2442
Konkurs dla Juniorów Konkurs dla Juniorów

Konkurs dla Juniorów

KONKURS DLA JUNIORÓW  Czołem juniorzy Akademia Piłkarska MKS Polonia Warszawa i Polonia Warszawa S.A.  Wspólnie...
Polonia Warszawa 2041
Zbiórka na oprawę Zbiórka na oprawę

Zbiórka na oprawę

Już w sobotę czeka nas najważniejszy mecz od wielu lat  Chcemy stworzyć widowisko jakiego na K6 nie było od bardzo dawna  Bez waszej...
Polonia Warszawa 1892
Dzień Dziecka SP 39 w Zabrzu Dzień Dziecka SP 39 w Zabrzu

Dzień Dziecka SP 39 w Zabrzu

Jak co roku w miesiącu czerwcu odwiedzamy szkoły i przedszkola te Zabrzańskie jaki i w miastach ościennych aby wspólnie świętować z najmłodszymi....
Górnik Zabrze 2016
Dzień Dziecka z Klubem Biegowym Odra Opole Dzień Dziecka z Klubem Biegowym Odra Opole

Dzień Dziecka z Klubem Biegowym Odra Opole

W niedzielę, 5 czerwca, odbył się drugi Niebiesko-Czerwony Dzień Dziecka z Klubem Biegowym Odra Opole. Wzięło w nim udział kilkadziesiąt osób -...
Odra Opole 2039
Wracamy na Kamienną! Wracamy na Kamienną!

Wracamy na Kamienną!

Na ten komunikat czekaliśmy wszyscy  Po blisko 5 latach wracamy do domu – wracamy na naszą Kamienną! Za 6 dni (11 czerwca o...
Polonia Warszawa 1612
Niebieski Dzień Dziecka 2 Niebieski Dzień Dziecka 2

Niebieski Dzień Dziecka 2

Jak już dobrze wiecie w środę na kompleksie boisk sportowych "Kresy" odbył się Niebieski Dzień Dziecka , organizowany przez nas, Klub...
Ruch Chorzów 1873
"Niebieski Dzień Dziecka" Część 1 "Niebieski Dzień Dziecka" Część 1

"Niebieski Dzień Dziecka" Część 1

"Niebieski Dzień Dziecka" Część To był kolejny już rok gdzie mamy okazję zawitać nie daleko Stadionu C a dokładnie na ulicę czysta...
Ruch Chorzów 2368
Pierwsza148149150151152153154155157159160161162163164165Ostatnia

Ośrodki

  • Wszystko
  • Kibice Razem
  • Lechia Gdańsk
  • Śląsk Wrocław
  • Arka Gdynia
  • GKS Tychy
  • Miedź Legnica
  • Górnik Zabrze
  • Korona Kielce
  • Lech Poznań
  • Motor Lublin
  • Jagiellonia Białystok
  • Ruch Chorzów
  • GKS Bełchatów
  • Sandecja Nowy Sącz
  • Pogoń Szczecin
  • Stal Mielec
  • Odra Opole
  • Polonia Warszawa
  • Stal Stalowa Wola
  • KKS Kalisz 1925
More
    Przed nami ostatni wyjazd rundy 0 Odra Opole
    Odra Opole

    Przed nami ostatni wyjazd rundy

    Kończy się, trudna piłkarska runda, w wykonaniu naszych graczy. Jest to też runda wymagająca z punktu widzenai wyjazdów, ale zakończymy ją na pewno dobrą liczbą w Siedlcach!

    brak treści

    Wystąpił problem podczas ładowania treści

    Poprzedni Następny

    Najpopularniejsze

    Poprzedni Następny

    Newsletter

    Podaj adres email, aby zapisać się na newsletter programu Kibice Razem
    CAPTCHA
    Wpisz kod z obrazka powyżej:
    Back To Top