W tegorocznej edycji o certyfikat „Klub Bez Barier” ubiegało się 11 klubów. Pięć z nich pomyślnie przeszło proces ponownej certyfikacji. Wszystkie posiadały już wcześniej tytuł „Klubu Bez Barier”, a pozytywna weryfikacja pozwoliła przedłużyć ważność ich certyfikatów o kolejne trzy lata. To potwierdza, że dostępność w klubach nie jest jednorazowym działaniem, lecz zobowiązaniem, które wymaga konsekwencji i regularnego podnoszenia standardów.
Czy stadion jest naprawdę dostępny, jeśli można na niego wejść, ale trudno samodzielnie kupić bilet? Jeśli osoba niewidoma może znaleźć swoje miejsce, ale nie ma możliwości skorzystania
z audiodeskrypcji? Albo jeśli infrastruktura jest dostosowana, ale pracownicy klubu nie wiedzą, jak odpowiedzieć na potrzeby kibica z niepełnosprawnością?
Na takie pytania odpowiada program „Klub Bez Barier”, prowadzony przez Polski Związek Piłki Nożnej we współpracy z Federacją Kibiców Niepełnosprawnych.
To właśnie proces weryfikacji jest jednym z najważniejszych elementów programu. Certyfikat nie jest przyznawany wyłącznie na podstawie deklaracji klubu. Ocenie podlegają m.in. infrastruktura stadionowa, sposób obsługi kibiców z niepełnosprawnościami, dostępność cyfrowa, rozwiązania dla osób z niepełnosprawnościami sensorycznymi oraz współpraca ze środowiskiem osób z niepełnosprawnościami. Arkusz ewaluacyjny został przygotowany
z uwzględnieniem perspektywy osób z niepełnosprawnościami.
100 punktów na papierze to nie zawsze 100 punktów w praktyce
Tegoroczna edycja pokazuje, dlaczego w programie tak ważna jest weryfikacja. W przypadku Piasta Gliwice różnica między aplikacją a wynikiem po weryfikacji wyniosła cztery punkty.
W przypadku Wisły Kraków – aż dziesięć.
Minimalny próg to 90 punktów na 100 możliwych – poprzeczka jest więc ustawiona wysoko. Certyfikat nie jest symbolicznym wyróżnieniem za samo zainteresowanie tematyką dostępności, ale potwierdzeniem spełnienia rygorystycznych kryteriów oceny obejmujących różne obszary funkcjonowania klubu.
– Chcemy, aby „Klub Bez Barier” oznaczał coś więcej niż symboliczną statuetkę czy hasło w komunikacji klubu. To ma być konkretny standard, który kibic z niepełnosprawnością może odczuć w każdym kontakcie z klubem – od zakupu biletu, przez wejście na stadion i obsługę w dniu meczu, aż po możliwość pełnego uczestniczenia w widowisku. Dlatego tak ważne jest, że oceniamy nie tylko deklaracje, ale również to, jak rozwiązania funkcjonują w praktyce – mówi Cezary Kulesza, prezes Polskiego Związku Piłki Nożnej.
Certyfikat to zobowiązanie, nie jednorazowe wyróżnienie
Zdobycie certyfikatu „Klub Bez Barier” nie kończy pracy nad dostępnością. Przy kolejnej certyfikacji kluby ponownie poddają się ocenie i muszą potwierdzić, że wcześniej wprowadzone rozwiązania nadal działają i odpowiadają na potrzeby kibiców z niepełnosprawnościami.
W przypadku pozytywnej weryfikacji certyfikat może zostać przyznany na trzy lata.
To właśnie ciągłość działań jest jednym z ważnych założeń programu. „Klub Bez Barier” nie został pomyślany jako jednorazowa akcja, ale jako systematyczna praca nad dostępnością stadionu i całej organizacji.
– Dostępność nie jest czymś, co można raz osiągnąć i uznać, że temat został zamknięty. Kluby rozwijają się, zmieniają się stadiony, technologie i sposób organizacji meczów, a wraz z nimi zmieniają się również potrzeby kibiców. Dlatego tak ważne jest regularne sprawdzanie, czy rozwiązania, które zostały wdrożone, nadal dobrze funkcjonują i czy klub nie zatrzymał się
w miejscu. Ponowna certyfikacja daje właśnie taką możliwość – pozwala zobaczyć, co działa,
a nad czym warto jeszcze popracować – mówi Wojciech Grabowski, prezes Białostockiego Klubu Kibiców Niepełnosprawnych, członek komisji programu „Klub Bez Barier”.
Wręczenie certyfikatów podczas meczów PKO BP Ekstraklasy i Betclic 1 Ligi stało się już tradycją programu „Klub Bez Barier”. Także w tym roku przedstawiciele PZPN odwiedzą wyróżnione kluby, by podczas jesiennych meczów oficjalnie przekazać im pamiątkowe statuetki.
„Klub Bez Barier” jest częścią szerszej zmiany, która od kilku lat zachodzi w polskiej piłce. Obok całorocznej pracy klubów nad dostępnością rozwijane są m.in. sektory Easy Access, audiodeskrypcja podczas meczów reprezentacji Polski oraz kampania „Stadiony Bez Barier”, która zwraca uwagę na bariery i dobre praktyki na stadionach. Jedne działania pomagają mówić o dostępności głośniej, inne pozwalają sprawdzać, czy za deklaracjami idą konkretne rozwiązania. Cel jest wspólny: żeby dostępność nie była jednorazową akcją, ale stałym elementem funkcjonowania polskiej piłki.
